SAPIENS. FILARY CYWILIZACJI

YUVAL NOAH HARARI, DAVID VANDERMEULEN, DANIEL CASANAVE

SAPIENS. OPOWIEŚĆ GRAFICZNA tom 2

"Korporacje, cesarstwa, królestwa, państwa... wszystkie opierają się na mitach. To jedna z najtrudniejszych rzeczy do zrozumienia w historii - ale też jedna z najważniejszych."

Pierwszy tom serii ("Sapiens. Narodziny ludzkości") zauroczył od strony merytorycznej, różnorodności formy i oprawy graficznej. Wszystko ze sobą fantastycznie współgrało, logicznie po sobie następowało, skłaniało do zastanowienia i interpretacji. Jednak poruszane zagadnienia należały do stosunkowo łatwych do przedstawienia, nośnych medialnie i utrwalonych w powszechnej wiedzy. Natomiast, druga odsłona "Sapiens. Filary cywilizacji" koncentrowała się na mniej uświadomionych procesach i relacjach. Stanowiła większe wyzwanie dla przyjaznego i barwnego przedstawienia, gdyż typowo pojęciowa, a przy tym wymagająca społecznej, politycznej, finansowej, gospodarczej i religijnej otwartości. Dotyczyła rewolucji agrarnej, porządków wyobrażonych, intersubiektywnej rzeczywistości, kategoryzowania, biurokracji i stygmatyzujących stereotypów. Wiele ciekawostek można było z niej wyciągnąć.

Materiał przedstawiono w atrakcyjnym komiksowym wydaniu, we wzorze przyciągających uwagę historyjek. Wykorzystywały opinie reprezentantów świata nauki, rolników, detektywów, prawników, działaczy niepodległościowych, sztuki, kultury i zwykłych obywateli. Nie zabrakło kontynuacji spotkań z poznanymi wcześniej bohaterami, ale nowi też wkroczyli na scenę. Wyśmienicie bawiłam się, przekonało ciekawe ujęcie różnych obszarów ludzkiej aktywności, wypracowanych przez pokolenia mitów i wzorców, sił sprawczych i wiary w nie, powodów odejścia od swobodnych skojarzeń i myślenia całościowego, dojście do zakorzenionych w fikcjach hierarchii społecznych, władzy i przywilejów. Nie zabrakło zachęcania do rozważań, analiz i wyciągania wniosków, aby uczynić historię ludzkości przejrzystą i familiarną, zaś myślenie zorientowanym i racjonalnym. Każdy skorzysta na znajomości z publikacją, zarówno młode osoby, kształtujące światopogląd, jak i bardziej oswojone z poruszanymi aspektami, dla czystej rozrywki intelektualnej. 

5/6 - warto przeczytać
literatura popularnonaukowa, historia, opowieść graficzna, 252 strony, premiera 10.11.2021
tłumaczenie Michał Romanek
Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu Literackiemu.

ROZMOWY Z SERYJNYMI MORDERCAMI. STALKERZY

CHRISTOPHER BERRY-DEE

"Splątane tkamy pajęczyny, kiedy kłamiemy i zwodzimy!" Walter Scott

Christopher Berry-Dee zagłębia się w umysły najpodlejszych ludzi na świecie, najgorszych szumowin, drapieżnych bestii, wcielonego zła. Przedstawia odrażające czyny seryjnych morderców, dla których życie drugiego człowieka nic nie znaczy, podobnie jak zadawany im ból. Przygląda się stalkerom, jak śledzą ofiary z ukrycia, uporczywie prześladują, stosują wyrafinowane podstępy, perfidnie manipulują, fiksują się na punkcie danej osoby. Kiedy mroczne podszepty dochodzą do głosu, intensyfikuje się pragnienie prześladowania i nękania, dochodzi do kradzieży, oszustw, bezpośrednich napaści, gwałtów, aktów sadyzmu, często kończy się morderstwem. Siła napędową są chore wyobrażenia, złamanie poczucia wartości, zaburzenie bezpieczeństwa, cierpienie i gehenna. Nie mają żadnych obiekcji, zastawiają pułapki, fałszują tożsamość, podstępnie szantażują, nikczemnie naciągają.

Autor demaskuje fałszywe narracje stalkerów, przybliża mechanizmy uruchamiania się myśli zbrodniczych. Jakie emocje poprzedzają morderstwo, czy można rozszyfrować psychikę i motywy popychające ku złu? Przygląda się stosowanym przez stalkerów kamuflażom i przynętom. Wskazuje na aspekt planowania i premedytacji. Wchodzi w aspekty obserwacji i podglądania. Rozpatruje modus operandi i pozostawianie sygnatur. Zbiera informacje o ulubionym typie ofiar. Poznaje miejsca zbrodni opowiadające zatrważające historie. Rozpatruje zagadnienia związane ze sporządzaniem profili psychologicznych. Berry-Dee wykazuje, że polowanie na ludzkie ofiary od stuleci opiera się na tych samych zasadach i imperatywach. Współcześnie oprawcy dysponują nowymi narzędziami, technologiami internetowymi i mobilnymi. Uwzględniajmy to w komunikacji, zdradzaniu informacjami o sobie, angażowaniu się w różne układy, aby uniknąć kontaktów z przestępcą. Między rozdziałami wkradają powtórzenia, dobrze byłoby je wyeliminować. Siódma książka Christophera Berry-Dee, po którą sięgnęłam, wcześniej poznałam "Rozmowy z seryjnymi mordercami. Głosy zza krat", "Rozmowy z seryjnymi mordercami. W otchłani zła", "Rozmowy z seryjnymi mordercami. Najgorsi na świecie", „Rozmowy z seryjnymi mordercami”, „Rozmowy z psychopatami”, „Rozmowy z seryjnymi morderczyniami”.

3.5/6 - w wolnym czasie
literatura faktu, kryminologia, 264 strony, premiera 28.07.2021 (2009)
tłumaczenie Tomasz Wyżyński
Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu Czarna Owca.

UKRYTE NA WIDOKU

JEFFREY ARCHER

WILLIAM WARWICK tom 2

"Gorszy od zawodowego przestępcy jest tylko skorumpowany policjant."

Początkowo wydaje się, że drugi tom odbiega poziomem na minus od pierwszego ("Nic bez ryzyka"). Ale nic bardziej mylnego, rozkręca się z każdym rozdziałem, coraz mocniej angażuje. Powinnam pamiętać, że Jeffrey Archer to wytrawny pisarz, fantastycznie buduje napięcie, nie ucieka przed śmiałymi zmianami kierunków przebiegu scenariusza. Z pozornych zdarzeń zaplata całkiem zgrabną, barwną i złożoną intrygę, umiejętnie pociąga za sznurki wyobraźni, nie pozwala, by coś wyrwało się spod kontroli i logicznych założeń. Zaskakuje nie tylko przebieg scenariusza zdarzeń, ale również kluczowa postać, która wciąż odkrywa przed czytelnikiem kolejne cechy osobowości i siłę trzymanych się życiowych wartości. W pierwszym tomie głęboko wchodzimy w sferę sztuki, zaś w drugim z impetem wkraczamy w świat narkotyków. Tożsamość barona narkotykowego pozostaje nieznana, podobnie jak miejsce zamieszkania. Trzeba przyłożyć się, aby zastawić na niego skuteczną pułapkę, tylko jak pokazuje życie, nie wszystko zawsze idzie zgodnie z planem. 

Drugi wątek dotyczy znanego czytelnikom czarnego charakteru, który fantastycznie wije się, aby nie trafić do więzienia. Miles Faulkner znów pojawia się na afiszu policyjnych poszukiwań i prób udowodnienia winy. Można mieć lekkie zastrzeżenia do zbyt gładkiej zawodowej drogi detektywa konstabla Williama Warwicka, właśnie mianowanego sierżantem, tak wiele mu sprzyja, los się uśmiecha, dobre pochodzenie wzbudza respekt i wywołuje posłuch. Natomiast, trudno znaleźć jakąkolwiek słabość w atrakcyjnym przedstawianiu przebiegu procesu sądowego, rewelacyjnie się go obserwuje, tym bardziej, że dokonywanie nagłych zwrotów akcji, odbijanie piłeczek winy i niewinności, pojawianie się nowych interpretacji i informacji, frapująco podgrzewa atmosferę niepewności. Autor dba także o obyczajowe romantyczne nuty, skontrastowane z wydarzeniami w świecie przestępczym. I znów, pozostawieni zostajemy z intrygującym niewyjaśnieniem w pewnej sprawie, na wiele sposobów może rozwinąć się, zatem chętnie sięgnę po kolejny tom. Zerknij też na "Ścieżki chwały", thriller w zimowym wydaniu, "I tak wygrasz" thriller z pazurem fantastyki, "Czas pokaże", intrygujący początek sagi, "Za grzechy ojca", dynamiczną kontynuację.

4.5/6 - warto przeczytać
kryminał, 310 stron, premiera 26.10.2021 (2020), tłumaczenie Justyna Zgierska
Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu Rebis.

ROZMOWY Z SERYJNYMI MORDERCAMI. GŁOSY ZZA KRAT

CHRISTOPHER BERRY-DEE

"Oskarżona nieustannie zmienia maski i pokazuje ludziom to, co chce. Nawet ja nie wiem, kim jest prawdziwa Melanie McGuire."
Patricia Prezioso, z-ca prokuratora stanowego podczas procesu

Szósta książka Christophera Berry-Dee, którą poznałam ("Rozmowy z seryjnymi mordercami. W otchłani zła", "Rozmowy z seryjnymi mordercami. Najgorsi na świecie", „Rozmowy z seryjnymi mordercami”, „Rozmowy z psychopatami”, „Rozmowy z seryjnymi morderczyniami”). Chociaż autor nadal odcinał kupony od dobrze przyjętego przez czytelników pomysłu na publikację, permanentnie rozpatrywał niemal ten sam zestaw przypadków, to jednak poza powielanym materiałem znalazłam informacje, na które jeszcze nie natknęłam się, bądź stanowiły uzupełnienie. Autor przeprowadził wywiady z blisko trzydziestoma najsłynniejszymi seryjnymi mordercami i wielokrotnymi zabójcami. Prowadził też z nimi bogatą korespondencję. Listy, jakie otrzymał od oprawców, znalazły się w publikacji. Zwierzenia, wypowiedzi i relacje więźniów stanowią cenny materiał do badań dla psychologów, psychiatrów, funkcjonariuszy organów ścigania, zwykłych czytelników przyciągniętych rozpatrywaniem źródeł mrocznej strony ludzkiej natury. Zrozumienie funkcjonowania psychopatycznej psychiki morderców, to poznanie prawdziwej natury zła, dotarcie do sekretów dysfunkcyjnych umysłów i przyczyn popełnienia zbrodni.

Berry-Dee oddał głos Johnowi Robinsonowi, Melanie McGuire, Phillipowi Jablonskiemu, Keith Jesperson, Vivie Nash i Michaelowi Rossowi, morderców z wyrokiem spędzenia zza kratami reszty życia lub w oczekiwaniu na egzekucję. Przybliżył charakterystykę sprawców, profil psychologiczny, popełnione zbrodnie, życiowe doświadczenia zbierane od dzieciństwa, a także skoncentrował się na ich ofiarach, aktywności organów ścigania, działalności prokuratury i obrony. Ponieważ znałam już większość elementów z zaprezentowanego materiału, nie czułam mocnego zaangażowania w poznawanie książki, z wyjątkiem listów pisanych przez sprawców. Natomiast, przyciągnęła mnie od strony psychologicznej próba odnalezienia odpowiedzi na pytania, dlaczego kobiety będące poza więzieniem piszą listy do seryjnych morderców, podziwiają ich osobowość, stają w obronie, a nawet wychodzą za nich za mąż? Czemu zwariowane fanki przysięgają miłość czystemu złu? A przecież wiele z nich cechuje wysoki poziom inteligencji. Chętnie zapoznałabym się z badaniami temu poświęconymi, szczegółową interpretacją, zestawieniem z męską częścią populacji postępującą podobnie. Może Berry-Dee napisze o tym książkę, z wielu stron podchodzi do rozpatrywania seryjnych morderców, może i tej perspektywie poświęci osobną publikację.

3/6 - w wolnym czasie
literatura faktu, kryminologia, 264 strony, premiera 28.07.2021 (2009)
tłumaczenie Tomasz Wyżyński
Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu Czarna Owca.

SAPIENS. NARODZINY LUDZKOŚCI

YUVAL NOAH HARARI, DAVID VANDERMEULEN, DANIEL CASANAVE

SAPIENS. OPOWIEŚĆ GRAFICZNA tom 1

"Społeczeństwa ludzkie jako zbiorowości wiedzą dziś o wiele więcej niż wspólnoty w epoce kamienia, ale na poziomie indywidualnym pradawni zbieracze-łowcy byli najbardziej umiejętnymi i zręcznymi ludźmi w dziejach!"

Wiedziałam, że będzie to ciekawa przygoda czytelnicza, ale nie przypuszczałam, że tak bardzo mi się spodoba. Co prawda, z materiału przez nią zaprezentowanego wyłuskałam zaledwie kilka nowych detali, jednak fantastycznie odświeżyłam wiedzę. Zachwyciłam się szalenie atrakcyjnym sposobem przedstawiania informacji. Pierwsze, co mnie pozytywnie uderzyło, to wyjątkowo przyjazna i przystępna narracja. Chociaż to komiksowa wersja, to tekstu wcale nie było tak mało, jak by się zdawało. Zgrabnie zaprezentowano kluczowe informacje, przemyślanie podzielono na części, a jednocześnie zadbano o przenikanie się elementów w aspekcie płynności opowieści. 

Drugie, co bardzo mnie przekonało, to bogata różnorodność formy przedstawiania. Komiks w komiksie, wywiady z naukowcem, wykłady tematyczne, telewizyjne show i wywiady, kampanie reklamowe, produkcje filmowe, naskalne rysunki, kartoniki karciane, archeologiczne artefakty, luźne spostrzeżenia, międzykontynentalne podróże, zagadki detektywistyczne i rozprawy sądowe. Trzeci plus przyznałam za edukacyjny wymiar, zwłaszcza dla młodego odbiorcy, logiczny wywód, błyskotliwe skojarzenia, przemawiające do wyobraźni odbiorcy przykłady, alternatywne wersje zdarzeń. Oczywiście, oprawa graficzna odgrywała znaczącą rolę, podobnie jak tekst wypełniona humorem. Wyrazista kreska, stonowana kolorystyka, charakterystyczne sylwetki postaci.

Nie tylko zerknięcie w historię narodzin ludzkości, ale też bazowanie na biologii, chemii i fizyce. Autor uświadamiał, że na lekkie i ważkie zagadnienia, punkty i procesy w dziejach człowieka, należy patrzeć interdyscyplinarnie. Dopiero wówczas dostrzega się wyraźne ślady i dokonuje słusznych interpretacji. Sięgnięcie po autorytety naukowe pomagało przedstawić tematy niejako z dwóch stron, zerknąć na często wykluczające się teorie i znaleźć wzajemne powiązania. Biolożka i genetyczka Arya Saraswati, ekspert do spraw komunikacji międzyludzkiej Robin Dunbar, doktor Fikcja, antropolog Aiko Yoshita, antropolog i geograf Duarte, czy archeolog ojciec Klüg, a przed wszystkim profesor historii Yuval Harari i młodziutka Zoe, prowadzili po kluczowych aspektach. 

Wyszli od zagadnień systematyki zwierząt, dotarcia człowieka na szczyt łańcucha pokarmowego, ujarzmienia ognia. Przeszli do rewolucji poznawczej, zdobycia umiejętności językowych, nawiązywanie współpracy i handlu, tworzenia fikcyjnych opowieści, aminizmu. Zerknęli na ewolucję kulturową, radykalne zmiany zwyczajów, wzajemne oddziaływanie idei, obrazów i wyobrażeń. Przyjrzeli się epoce kamienia, pradawnym zbieraczom-łowcom, koczownikom, pierwszym stałym osadom. A następnie, rozwijaniu zdolności organizacyjnych, kształceniu myślenia perspektywicznego, kolonizacji świata, przystosowaniu do nowych ekosystemów, katastrofalnej ingerencji w przeobrażenie fauny i flory. Nie zabrakło pytań o wymiar sapiens, relację człowieka ze środowiskiem, ale też porównania pradawnego stylu życia z dzisiejszym, w którym wszechobecna jest samotność, wyobcowanie, przygnębienie i przytłoczenie. 

 

5.5/6 - warto przeczytać
literatura popularnonaukowa, historia, opowieść graficzna, 246 stron, premiera 12.11.2020
tłumaczenie Michał Romanek
Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu Literackiemu.

W AMOKU

SEBASTIAN FITZEK

"Ci, których kochamy najbardziej, są dla nas największą zagadką."

Z entuzjazmem podchodzę do książek Sebastiana Fitzeka, zgrabnie wytwarza atmosferę niepokoju, nadaje głębię fabule, miesza w głowie czytelnika. Oferuje kilka warstw intrygi, z których każda prowadzona jest w zajmującym i frapującym stylu. Co prawda, "W amoku" nie do końca uwierzyłam w portret kluczowej postaci, zachowanie Iry nie zawsze należało do logicznych, jednak ekstremalne sytuacje, którym była poddawana bezsprzecznie rzutowały na postrzeganie świata i dokonywane wybory. Osoba z wielkimi zaburzeniami, uzależniona od alkoholu, w ogromnej stracie po samobójczej śmierci córki, myśląca na poważnie o zakończeniu życia, zaprzeczająca samej sobie. Będąc na jej miejscu inaczej podeszłabym do piętrzących się problemów i wyzwań, ale każdy jest indywidualnie uwarunkowany psychologicznie, na swój sposób podąża ścieżką żałoby, porażki, niemocy i poczucia winy. 

Fitzek pierwszorzędnie rozgrywał partię między Irą Samin, negocjatorką podczas najbardziej niebezpiecznych operacji antyterrorystycznych jednostek, a mężczyzną o fałszywej tożsamości, który wziął zakładników i groził wysadzeniem najpopularniejszej stacji radiowej w Berlinie. Za wszelką cenę próbowali rozgryźć się wzajemnie i wybadać rzeczywiste zamiary. Sensacyjne nuty atrakcyjnie doszły do głosu, wybrzmiewały przerażeniem i nerwowością, wiele mogło się zdarzyć według różnorodnych scenariuszy. Akcja szybko rozgrywała się od pierwszej do ostatniej strony. Liczne zwroty akcji, lecz wprawiony w thrillerach czytelnik łatwo wyczuwał pismo nosem, szybko wskazywał czarny charakter, intuicyjnie łączył nici zależności. Szkoda, że nie udało się bardziej zakamuflować przed odbiorcą pewnych punktów historii. Nie rzutowało to jednak znacząco na pozytywne postrzegania przygody czytelniczej. Umiejętnie wciągała w szachową rozgrywkę, rozgrywaną na pierwszym i drugim planie. Tytuł spodobał się, dostarczył ekscytującej rozrywki, wyzwolił emocje empatii wobec uczestników radiowej gry. Czy udało się zapobiec masowej tragedii? Inne spotkania z książkami Sebastiana Fitzeka: "Pacjent", "Noc ósma", "Lot 7A", "Odprysk", "Łamacz dusz", "Ostatnie dziecko", "Przesyłka", "Terapia", "Pasażer 23", "Auris".

4.5/6 - warto przeczytać
thriller psychologiczny, 362 strony, premiera 19.10.2021 (2007), tłumaczenie Tomasz Bereziński
Książkę "W amoku" zgarnęłam z półki "kryminały" w księgarni TaniaKsiążka.pl

OBCY. PRZEBUDZENIE

[PRZEDPREMIEROWO]

ANN CAROL CRISPIN

OBCY tom 4 (OBCY: PRZEBUDZENIE, film 1997)

"Perfekcji jego organizmu dorównuje jedynie jego wrogość."

Trudno, aby książka powstająca na podstawie filmu, który notabene poznało się, czymś zaskoczyła, lecz "Obcy. Przebudzenie" sprawił wiele radości czytelniczej. Spodobał mi się klimat, w jakim prowadzona była fabuła, bezpośredniość w opisach scen mrożących krew w żyłach, a raczej wypalających krwią wszelkie materiały, umiejętne podgrzewanie ożywienia, coraz dotkliwszej klaustrofobii, podskórnego i namacalnego poczucia zagrożenia, zła z minuty na minutę przybierającego coraz bezwzględniejszą postać. Przekonująco oddano dychotomiczne i pełne napięcia emocje między Ellen Ripley i obcym.

Pomysł z wnikaniem do umysłów, relacjonowanie totalnego zagubienia i pogoni za pierwotnymi instynktami, zaliczyłam do udanych. Scenariusz zdarzeń był znany, ale i tak wciągnęłam się w opowieść, mocno podkręcała wyobraźnię, dobre science fiction. Książka bawiła, przenosiła w świat niezwykłości, nieprawdopodobieństwa, podświadomych lęków i zatrważających akcji. Reprezentowała obrazy z filmu i ujawniała indywidualnego pazura podgrzewającego atmosferę niepewności, niebezpieczeństwa i przerażenia. Szczegółowe opisy krwistych scen, jeśli ktoś lubi tego typu horrory z powodzeniem odnajdzie się w tym tytule, mnie się podobały, w końcu to horror.

Po dwustu latach od śmierci, Ellen Ripley dostała ponowną szansę istnienia. Ze szczątkowego materiału genetycznego jej i obcego, po dekadzie prób i błędów, naukowcom udało się odtworzyć ciało. Sklonowano Ripley jako nosicielkę embriona groteskowego stwora. Aby pozyskać osobnika pozaziemskiej istoty, skutecznej broni biologicznej, eksperymentatorzy przeprowadzili separację płodu z matką. Jednak wieź mentalna między matką i dzieckiem nie uległa zerwaniu. Kobieta w błyskawicznym tempie przypomniała sobie, kim była i jaki przyświecał jej cel. Laboratorium na statku badawczym "Aurigia", krążącym na dalekiej orbicie Plutona, stało się przerażającym obrazem rozpaczliwej walki o przetrwanie. Naukowcy, wojskowi i przemytnicy wikłają się w coś przekraczającego wyobrażenia. Poprzednie tomy ("Obcy", "Obcy. Decydujące starcie", "Obcy3").

4.5/6 - warto przeczytać
horror science fiction, 350 stron, premiera 24.11.2021, tłumaczenie Maciej Wacław
Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu Vesper.

WOLNOŚĆ CZŁOWIEKA GÓR

[PRZEDPREMIEROWO]

JÓZEF TISCHNER

"Bez wolności nie jest możliwa miłość: prawdziwa miłość może istnieć jedynie między wolnymi. Wolność jest też kamieniem węgielnym wierności."

W dzisiejszych czasach, kiedy ogromny pośpiech życia utrwala się, rzadko gospodarujemy dłuższą chwilę, by na spokojnie zajrzeć w głąb siebie, wspiąć się na szczyt prawdziwych przesłań, oddzielić je od wzorców narzucanych przez współczesną cywilizację, zaprzestać pogoni za popularyzowanymi wartościami, a skoncentrować się na samym sobie, na tym, co nas definiuje z własnej perspektywy i doświadczeń. Józef Tischner zachęca do zastanowienia się, jakie wewnętrzne wartości są najważniejsze, w jaki sposób chcemy za nimi podążać, jak przekładamy je na zwykłą codzienność.

Właśnie akt indywidualnego zrozumienia reprezentuje prawdziwą wolność, kiedy obracając się w środowisku, dzięki wyrobionym przekonaniom, nie odczuwamy zewnętrznego przymusu. Wiele osób intuicyjnie to odbiera i definiuje, stawia na poznanie siebie, pragnie swobodnie wyrażać siebie, czynić z luksusu bycia sobą coś w pełni naturalnego, a nie sporadycznego. Wówczas do głosu dochodzą różne marzenia, zainteresowania i pasje, które warto realizować, pielęgnować i rozwijać. Może to być wędrówka po górach, poznawanie cudów przyrody, spotkanie z drugim człowiekiem, realizowanie się w misji nauczyciela, czy współtworzenie dorobku kulturowego. Sztuka wybornie przemawia do twórcy i odbiorcy, posługuje się uniwersalnym językiem, przykładowo, wychodzi poza góralską tradycję i dociera do szerszego grona.

Tischner wspaniale opowiada o przekraczaniu własnych ograniczeń prowadzącym ku wolności, pojawia się wówczas bezpośrednia świadomość życia i zamiłowanie do odkrywania jego tajemnic. Przyjemne uczucie posłuszeństwa wobec siebie samego, wyzwalanie się od strachów, które nami rządzą, oczyszczanie duszy z chorób ograniczających samostanowienie. Wspaniałe budowanie mostów łączących jednego człowieka z drugim. Słowo zakłada wolność poprzez jawność i otwartość. Spotkania z pięknem i dobrem, w bezinteresownym wymiarze, oplatają życie prawdą i spełnieniem. "Gdy naprawdę staniecie się wolni, rozwiążecie inne wasze problemy."

Książka skłania do przemyśleń i refleksji, co znajduje przełożenie w postrzeganiu siebie, innych i świata. Cieszę się, że znalazłam potwierdzenie, że podążam w dobrym kierunku, chociaż wciąż wiele mam do zrobienia. Podoba mi się ujęcie myślenia i nauki jako cech wolności, zależy mi, aby w tym nieustannie sprawdzać się, znajdywać motywacje do odkrywania najgłębszych warstw siebie samej, stawać się lepszą, przekładać to na rzeczywiste czyny wobec ludzi i przyrody, w tym zwierząt i gór. Publikację wzbogacają liczne kolorowe zdjęcia, chętnie się im przyglądam podtrzymują nastrój podziwu, zachwytu i zadumy. Atrakcyjna oprawa graficzna. Wyciągnięte z tekstu cytaty z mądrym słowem i przesłaniem, z pewnością będę do nich wracać.

4.5/6 - warto przeczytać
literatura religijna, 202 strony, premiera 24.11.2021, wybór i opracowanie Wojciech Bonowicz
Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu Znak.

ZAGINIONE MIASTA, PRASTARE GROBOWCE. 100 ODKRYĆ, KTÓRE ODMIENIŁY ŚWIAT

ANN R. WILLIAMS (redakcja), DOUGLAS PRESTON (przedmowa), FREDRIK HIEBERT (posłowie)

"Koniec końców w odkryciu nie chodzi o rzeczy czy przedmioty - bez względu na ich piękno czy wyjątkowość - lecz o istoty, które je stworzyły, oraz zrozumienie, jak kiedyś żyły, co myślały i czuły."

Jak tylko natrafiłam na książkę na stronach księgarni, długo nie zastanawiałam się, wiedziałam, że ze względu na poruszaną tematykę po prostu musi trafić w moje ręce. I nie zawiodłam się, publikacja sprawia mnóstwo przyjemności, dostarcza bazowej wiedzy, przypomina znane fakty, inspiruje do dalszego zagłębiania się we wspaniały świat archeologii i paleoantropologii. Fascynujące, jak wiele dowiadujemy się o naszych przodkach, funkcjonowaniu w aspekcie społecznym i kulturowym, ujęciu morfologicznym i porównawczym, z różnorodnych ruin, pozostałości i artefaktów. Każde odkrycie wnosi coś nowego, poszerza horyzonty tez, podaje odmienną perspektywę, zmusza do rewizji założeń, wywraca do góry nogami dotychczasowe przypuszczenia i idee. Zmienia się sama archeologia, na przytoczonych przykładach wyraźnie widać, czym kiedyś była, a jak przedstawia się teraz, jaką formę przyjmie w przyszłości. Nie ulega wątpliwości, że wobec tajemnic i sekretów, jakie odkrywa, wciąż będzie to wyjątkowa pasja poznawania przeszłości ludzkości.

Jestem zachwycona, kiedy mogę zajrzeć przez okno historii do dawnych cywilizacji, zrozumieć reguły nimi rządzące, wyobrazić sobie ducha czasów, czy codzienność zwykłego człowieka. Zajmująco brzmią opisy świadectw tego, co było, wielką radość sprawia ich oglądanie w muzeach, czy czytanie o nich na łamach artykułów, prasy i książek. Publikacja "Zaginione miasta, prastare grobowce" jest zbiorem stu odkryć o przeszłości, odkryć, które w pewien sposób odmieniły świat. Każdy rozdział to jedno odkrycie, zrelacjonowane w skondensowanej formie, jak do niego doszło, jakie wrażenia wywołało, jaki wpływ wywarło na tezy nauki. Rys historyczny, kluczowe daty i nazwiska, jedno lub dwa zdjęcia. Oprawa graficzna przejrzysta, ujednolicona szata, wyróżnione ciekawe cytaty, dbałość o podpisy. Oś czasu obejmuje od 3,6 milionów lat przed naszą erą, czyli od kości naszych przodków, do współczesności, w tym odnalezieniu "Titanica". Książkę można czytać zgodnie z rosnącymi wskazaniami numeracji stron, ale też wybiórczo, w czym przydaje się zamieszczony na końcu indeks. Cieszę się, że po nią sięgnęłam, wielokrotnie będę do niej wracać, przyjemna dla oka, wyobraźni, wiedzy i ekscytacji odkrywania. Jeśli lubicie tego typu klimaty, zachęcam też do zapoznania się z "Zaginionym Miastem Boga Małp" Douglasa Prestona, nie przypuszczałam, że dam się tak zaangażować w poszukiwanie i odkrywanie zaginionego prekolumbijskiego miasta w dziewiczej, zdradzieckiej i nieprzystępnej honduraskiej dżungli. 

 

5/6 - koniecznie przeczytaj
literatura popularnonaukowa, archeologia, paleoantropologia, 512 stron, premiera 27.10.2021
tłumaczenie Jacek Sikora
Książkę "Zaginione miasta, prastare grobowce" zgarnęłam z półki "historia" księgarni TaniaKsiążka.pl

HUMOREM I (U)ŚMIECHEM

SZYMON J. WRÓBEL

"Humor jest najwspanialszą przyprawą w czasie uczty życia."
Lucy Maud Montgomery

Sympatycznie spędziłam czas z książką, nie mogło być inaczej skoro traktowała o uśmiechu, jednak nawet taka tematyka, oprócz warstwy rozrywkowej, dawała również materiał do ciekawych refleksji. Śmiech to nie tylko praca mięśnia, ale przede wszystkim pozytywne nastawienie, pogoda ducha, naturalna radość i poczucie humoru, a co za tym idzie, dobry dystans do siebie, ludzi, świata i zjawisk. Sprawdza się wyśmienicie jako recepta na ból, relaksuje duszę i ciało, strąca macki stresu i strachu, pomaga przezwyciężyć trudne chwile. A przede wszystkim odmładza, wygładza oblicza i czyni wszystko piękniejszym. Nawet najdrobniejszy szczery uśmiech to inwestycja w zdrowie. Zerknięcie na zastosowania śmiechu, w codziennych i niecodziennych okazjach, prywatnej i zawodowej sferze, społecznych i politycznych aspektach, było czymś, co bardzo przyciągało. Odpowiadała mi forma wywiadów, atrakcyjnie poprowadzonych, wydobywających z rozmówców indywidualne cechy osobowości i doświadczeń, nastawienie do życia i interpretacje zjawisk. Jedenastu mężczyzn i pięć kobiet interesująco wyrażało się o humorze, uśmiechu, dowcipie, żartach, serdecznych gestach.

Śmialiśmy się, śmiejemy się i będziemy się śmiać z tych samych rzeczy, zmianie podlegają jedynie okoliczności i konteksty sytuacyjne. Żarty na temat innych, satyra na współczesność, wychwytywanie absurdalności, dowcipne puenty o wydarzeniach, kabaretowe klimaty. Nie tylko wywiady, ale również fantastyczne karykatury Szymona Teluka, mocno pasujące i przekonujące, celnie podchwytujące charakterystyczne cechy wypowiadających się osób. Tematyczne cytaty warto podchwycić, poddać refleksji w ujęciu siebie samego, porównać z własnymi odczuciami i spojrzeniem na zjawisko śmiechu. Dowcipy przywołane pomiędzy rozmowami reprezentują różny poziom, styl i ramy czasowe, aby każdy trafił na coś, co ożywi. Większość nie wywołała nieskrępowanej wesołości, ale jeden okazał się istną perełką, rozbawił do łez. Spotkanie z książką zaliczyłam na plus, intelektualna przyjemność, poprawiacz nastroju, źródło radości.

4/6 - warto przeczytać
literatura faktu, 352 strony, premiera 13.10.2021
Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu MG.