MICHAŁ RUSINEK
"Dość popularne nazwisko Cebula wzięło się nie stąd, że ktoś hodował cebulę, ale prawdopodobnie stąd, że miał "oczy jak cebula" (tak się kiedyś mówiło!), czyli wyłupiaste."
Moje panieńskie nazwisko brzmi Pokora, łatwo dotrzeć do jego pochodzenia, domyśleć się według cechy, cnoty moralnej, dlaczego przodek został nim obdarzony. Inaczej rzecz się ma z nazwiskiem, które przyjęłam po mężu, Pycio. Z niczym mi się nie kojarzy, a chciałabym poznać jego etymologię. Szperam po różnych książkach poświęconych źródłom nazwisk, zmianom, jakim na przestrzeni czasu i za sprawą okoliczności, podlegały, by osiągnąć współczesne brzmienie. Liczę na wzmiankę o swoim. Kilka lat temu zapoznałam się z "Skąd się wzięło moje nazwisko?" Henryka Martenki, bardzo ciekawą książką przeznaczoną dla młodzieży, ale wciąga też dorosłych. Podobnie, "Podbipięta, czyli co kryje się w nazwiskach" kierowana jest dla dzieci powyżej szóstego roku życia, jednak chwytają za nią i starsi odbiorcy.
Interesująco i sympatycznie spędza się czas przy książce. Nie trafiam na swoje nazwisko, ale na tyle innych różnorodnych, w tym powszechnych i znanych, że natychmiast wciągają mnie zagadki detektywistyczne o mianach rodowych, co zdradzają z przeszłości właścicieli. Michał Rusinek wyjaśnia pochodzenie nazwisk od imion ojca i matki, nazw zawodów, przedmiotów, części ciała, grzybów, roślin, w tym drzew i chwastów, zwierząt, w tym ptaków i koni, miejsca pochodzenia i zamieszkania. Zajmująco docieram do tego, co kryje się w żydowskich nazwiskach, albo jak się dzieje, że nazwiska powstają z przezwisk, otrzymują złożone konstrukcje i przydomki. Ileż nazwisk przyjmuje formę przymiotników. Wciągam się w językoznawczą zabawę, bazuję nie tylko na zaprezentowanym materiale, ale inspiruję się do odkrywania owocowych i miesięcznych brzmień nazwisk znajomych. Docieranie do korzeni rodzinnej tożsamości i kultury usłyszanych nazwisk, sprawia radość, przywołuje uśmiechy, uchyla rąbka tajemnicy o przodkach. Czy wiecie, jakie nazwiska chroniły przed zemstą? Skąd się wzięło zakończenie "ski" w nazwiskach? Czy nazwisko Wilczek miało coś wspólnego z wilkiem? Doceniam atrakcyjną oprawę graficzną, wyśmienicie współtworzy klimat, obrazuje detale wyciągnięte z treści, z przymrużeniem oka. Końcowy spis nazwisk ułatwia wyszukiwanie i jest pomocą do organizowania konkursów.
literatura dziecięca, wiek 6+, 56 stron, premiera 17.01.2022
twarda okładka, format 24cm x 27,4cm, ilustracje Joanna Rusinek
Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu Emotikon.
